Anasayfa / Gündem / Ardahan’da Manda Soyu Tükendi

Ardahan’da Manda Soyu Tükendi

1970 ve 1980’li yıllarda  Kars ve Ardahan köylerinde yaklaşık yaklaşık 400 bin manda bulunurken, son yıllarda bölgede Manda neslinin tükendiği belirtiliyor.

Kars ve Ardahan Köylerinde geçmişte taşımacılık için ”Vurğun” olarak bilinen araçların çekilmesinde kulanılan Mandalar aynı zamanda Sütü ve Yoğurdu içinde köylüler beslerdi. Son yıllarda Büyük Şehirlere göç eden Köylüler ve Bölgede Traktörlerin yaygın kulanılması, Marketlerde satılan Yoğrtlara olan talep yüzünden bölgede Mandalara ihtiyaç azaldı. Oysa Büyük Şehirlerde Manda Sütü ve Manda Yoğurt her geçen gün daha fazla talep görüyor. Yapılan araştırmalarda Manda Sütü ve Manda Yoğurdunun yüksek vitamin ile bir çok hastalığa iyi geldiği bilimsel alarak açıklanması yoğun talep görmesine sebep oldu. İstanbul’da satılan Manda Yoğurtlarının büyük kısmı Sakarya Kandıra ilçesinden geliyor. Kandıra’da Manda Çiftliklerin sahiplerinin çoğunluğu Ardahan’dan göç etmiş gurbetçilerden oluşuyor. Yine Tekirdağ ve Edirne’de Manda Çiftliklerin sahiplerinin çoğunluğu Karslı ve Ardahanlı oldukları biliniyor. Kars ve Ardahan’da bulunan geniş meralar neden Manda çiftliği olarak değerlendirilmiyor?  Yoğun göç veren Köylülere neden Manda yetiştiriciliği teşvik edilmiyor? bu soruların cevapları bölgedeki ilgili yetkililerin cevaplaması gereken sorulardır.

Mandanın halk dilindeki adı ise “Camış”tır. Eski dönemlerde yük taşımacılığı gibi birçok alanda kullanılan Mandalar günümüzde pek rağbet görmüyor. Bazı illerde hala hayvancılığı yapılan Mandacılık bugün devlet destekli projelerle sürdürülüyor.

Mandalar, soyu tükenme tehlikesi altında olan bir hayvan türü olduğu için vitamin zengini olan ve insan sağlığına birçok faydası bulunan süt ve süt ürünlerinin üretimi ne yazık ki zorlaşmaktadır. Bu nedenle mandalardan elde edilen ürünler, diğer süt ve süt ürünlerine kıyasla piyasa ortalamasının üstünde fiyatlarla sunulmaktadır. Ancak, besin değerlerinin yüksek olması sayesinde sağlıklı beslenmek isteyen kişilerin öğünlerinde her zaman yer almaktadır.

Manda yoğurdu yanı sıra kaymak, tereyağı ve peynir ürünleri de tüketilmektedir. Özellikle dünyaya ün salmış Mozzarella peynirinin üretiminde manda sütü çok fazla tercih edilmektedir. Manda yoğurdunun faydaları yüksek protein ve kalsiyum içermesinin yanı sıra kolesterol oranının çok düşük olmasıyla da rahatlıkla tüketilebilmektedir.

Manda Sütü İçerisindeki Mineraller

Manda sütü diğer sığır sütlerine göre %40 daha fazla protein ve %50 daha fazla kalsiyum bulunduran manda sütü aynı zamanda yağlı olması onu bu konuda vazgeçilmez yapıyor. Manda sütünde bulunan bu vitamin ve mineraller kanser ve kalp hastalıklarına da iyi geldiği söylenmektedir. Manda sütü içerisinde çok sayıda besleyici mineral ve vitamin bulunmakta. Manda sütünde bulunan bu mineraller aynı şekilde bu süt ile yapılan bütün ürünlerde çok yoğun bir şekilde elde edilmektedir.

Manda Yoğurdu İçerisindeki Mineraller

Manda sütü içerisinde bulunan mineral ve vitaminler bu sütten elde edilen yoğurda bol miktarda bulunmaktadır. Çok besleyici ve yenileyici bir özelliğe sahip olan Manda yoğurdu, içerisinde B12, demir, kalsiyum, fosfor, protein bakımından çok zenginlik göstermektedir. Manda yoğurdu yetiştiriciliği az olması sebebiyle fazla bulunamayan bir yoğurt türüdür. Manda sütünü kendi evinizde maya yaparak da elde edebilirsiniz.

Manda Yoğurdu Faydaları

Manda yoğurdu faydaları diğer yoğurtlara göre 2-3 kat daha fazla diyebiliriz. Çünkü Manda yoğurdu %60 kalsiyum %40 protein ve çok düşük kolesterol bulundurması yoğurdu çok besleyici bir ürün haline getiriyor. Manda yoğurdunun faydalarını sayacak olursak.

1.Antibiyotik

Manda yoğurdu içerisinde bulunan B12 vitamini ve aynı zamanda doğal antibiyotik özelliği göstermektedir.

2.Doyurucu

Manda yoğurdu çok yoğun bir kıvama sahip olduğu için doyurucu özelliğe sahiptir. 50 gr Manda yoğurdunda yaklaşık olarak 50 kalori bulunmaktadır.

3.Zinde Tutar

Manda yoğurdu içerisinde bulunan besin ve enerji içeriği yüksek olduğu için kişiyi gün boyu zinde ve canlı tutar.

4.Sindirim Sistemini Düzenler

Manda yoğurdu bağırsak ve sindirim sistemini düzenler. Vücudu rahatlatarak hazmı kolaylaştırır.

Göz Atın

Erhan Öztürk, Sabah Gazetesi Haber Müdürü Oldu

Ardahanlı Hemşehrimiz Gazeteci Erhan Öztürk yeni göreve atandı. 2006 yılından itibaren Sabah gazetesinde başarılı bir …

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir